Meer dan het leven. Tegen moedeloosheid

Voor een katholieke gelovige in de Lage Landen is het altijd een genoegen om een boek te lezen van de Nederlandse lekendominicaan en theoloog Erik Borgman. Met zijn scherpe geest weet hij als geen ander in ons cultuurgebied Bijbel en leven op elkaar te leggen. Hij verbindt traditie en vernieuwing, theologie en cultuur met vaak originele insteken. Toch wil dat niet zeggen dat het om gemakkelijke lectuur gaat. Hoe eenvoudig zijn schrijfstijl ook is, toch weet hij zijn lezers uit te dagen en blijkt de tegendraadsheid van het christendom. De navolging van Christus vraagt om bekering, om anders gaan leven, ten bate van de naaste en de schepping. Wie zich graag laaft aan het denken van Borgman, heeft geluk, want de emeritus heeft blijkbaar tijd om te schrijven. In 2025 publiceerde hij samen met de Vlaamse priester-therapeut Erik Galle het boek “God als onrust” (Otheo) en tevens de bundel “Meer dan het leven. Tegen moedeloosheid”. In deze bange tijden is een hoopvolle boodschap tegen alle wanhoop en moedeloosheid in alvast meer dan welkom. Het boek is effectief een bundeling van preken en overwegingen tijdens zondagsvieringen in Utrecht of Zwolle. Maar die beschouwingen werden bijgeschaafd en tot een geheel herwerkt, waardoor je als lezer zeker niet het gevoel hebt aparte preken te lezen. Het eindresultaat is een boek dat je van a tot z kan uitlezen. Begeestering, kleine goedheid, vrijheid, vrede, het algemeen belang, de liefde, het bewaren van de menselijkheid, het openbreken van grenzen en het bruggen bouwen, de hoop; dat zijn de thema’s die als rode draden opduiken in dit werk van Borgman. De overwegingen getuigen van een contemplatieve blik op de werkelijkheid. Het lezen van de tekenen van de tijd in het licht van het evangelie vraagt om een in-gebed zijn. Het gebed voedt de reflectie en de actualiteit wordt met andere ogen bekeken vanuit het perspectief van de Schrift. Tegen het activisme in nodigt dit boek uit om stil te vallen en stil te staan, juist om onszelf de tijd te gunnen om met andere ogen te kijken, met andere oren te luisteren. Dat verwijlen bij de dingen helpt ons om hopeloos ogende situaties uit te houden en het met God toch opnieuw te wagen vanuit een eindeloze liefde voor de wereld. Berusting kent Hij niet en wie in de voetsporen van Christus wil treden, kan niet anders dan zich engageren. Dit boek is dus inderdaad tegendraadse literatuur op zoek naar een uitweg. En die ligt niet in het oplossen van problemen, maar in de bekering vanuit de transformatiekracht van de radicale liefde. Het belangrijkste daarbij zijn niet onze vermogens of talenten, maar wel onze hunkering en ons verlangen. Wat willen we? Waarop hopen we? En gaan we daar dan helemaal voor?