Tot 31 mei 2026 loopt in het Museum voor Schone Kunsten van Gent de tentoonstelling ‘Onvergetelijk. Vrouwelijke kunstenaars van Antwerpen tot Amsterdam, 1600-1750’. Deze tentoonstelling was voordien al te zien in het National Museum of Women in the Arts in Washington. Het is een uitgebreide tentoonstelling geworden, waar voor het eerst een overzicht wordt geboden van kunstwerken gemaakt door kunstenaressen in de Lage Landen in de periode 1600 - 1750. Er werden namelijk in de voorbije jaren tientallen schilderijen opgespoord van meer dan veertig vrouwelijke kunstenaars die toen in de Nederlanden werkzaam waren. Deze tentoonstelling geeft ons daarvan een mooi overzicht, niet alleen van schilderijen, ook van beeldhouwwerken, tekeningen en kant.
Bij zo’n grote overzichtstenttoonstelling hoort ook een boek. Het werd een keurig verzorgde, monumentale uitgave met harde kaft en stevig ingebonden. Deze uitgave is geen catalogus. Wel werd achteraan terecht een lijst opgenomen van de tentoongestelde werken, alfabetisch op naam van de kunstenaar met de titel en een technische toelichting met vermelding van de bewaarplaats, geïllustreerd met zwartwit foto’s van het desbetreffende kunstwerk. Uit die lijst kunnen we ook uitmaken of het werk in Gent wordt getoond of alleen in Washington of omgekeerd. Interessanter zijn uiteraard het twintigtal wetenschappelijk opgebouwde essays die de tentoonstelling begeleiden. Deze bijdragen zijn van de hand van kunsthistorica’s, net zoals de tentoonstelling enkel door vrouwen werd samengesteld. De boeiende artikels behandelen diverse aspecten van deze vrouwelijke kunstenaars uit die periode, want ze deden meer dan kunstwerken maken. Ze werkten vaak in ateliers, waren actief in de textiele kunst (linnennaaisters, kantwerksters en ook als wasvrouwen), de wereld van de keramiek en het glasblazen. Kunst en wetenschap, economie en handel, hobby en beroep lopen als een rode draad doorheen deze wereld. Sommigen dreven zeker ook handel in kunstwerken. Er waren ook heel wat netwerken dienaangaande. Naast de redactionele leiding van de tentoonstelling en het boek door Virginia Treanor en Frederica Van Dam, schreven mee: Klara Alen, Inez De Prekel, Elena Kanagy-Loux, Marleen Puyenbroek, Judith Noorman, Catharina Powell-Waren, Katie Altizer Takata, Oana Stan en Frima Fox Hofrichter.
De vormgeving van het boek is vernieuwend, speels en interessant. Elk deel opent met enkele beige-bruine bladen, met authentieke teksten over deze kunstenaressen. Het boek is rijkelijk en schitterend geïllustreerd met een uitmuntende serie afbeeldingen, grote op volle bladzijden en kleinere, wel perfect gecomponeerd tussen de vlot geschreven teksten. De noten prijken in de marche van de tekstbladzijden. Achteraan werd een uitgebreide bibliografie en een personenindex opgenomen. Ook de lijsten van de bruikleengevers, de lijst van de fotorechten en de medewerkers in de ruime zin werden achteraan afgedrukt. “Onvergetelijk” is tegelijkertijd een wetenschappelijke publicatie die ook toegankelijk is voor een breed geïnteresseerd publiek. Mooi werk!