In het binnenland van Cambodja ligt Angkor. Dat was van de 9de tot de 15de eeuw de hoofdstad van het Khmer-rijk. Angkor is vandaag vooral bekend om zijn indrukwekkende hindoeïstische en boeddhistische tempels met als hoogtepunt Angkor Wat, het grootste religieuze bouwwerk ter wereld. Dat was binnen het grotere geheel van Angkor een aan een hindoegod gewijde staatstempel, die later transformeerde tot een boeddhistische tempel en bedevaartplaats, waardoor het tempelcomplex nooit in onbruik geraakte. Met meer dan honderd tempels verspreid over een gebied van ongeveer 400 km² is heel Angkor een van de grootste archeologische vindplaatsen ter wereld. Tot op vandaag is Angkor een essentieel onderdeel van de Cambodjaanse cultuur en het staat sinds 1992 op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO. ‘Angkor. Het mysterie van Cambodja’ verschijnt bij de gelijknamige tentoonstelling in het Drents Museum in Assen van 17 oktober 2026 tot en met 9 mei 2027.
De catalogus bestaat uit zeven bijdragen van internationale specialisten in de Khmer-cultuur. Achtereenvolgens komen aan bod: Angkor door de lens van de wetenschap, de – westerse – ‘ontdekking’ van Angkor, een eeuw archeologisch onderzoek, en vervolgens vier lopende onderzoeksthema’s, met name het epigrafisch onderzoek en de kennis over het oude Cambodja, een nieuwe kijk op Angkor in het lidar-tijdperk om de ontwikkeling van Angkor als stadsgebied te begrijpen, de archeologie van Angkor na de 14de eeuw en Angkor en het wetenschappelijke onderzoek: Khmer-studies in de wereldarcheologie. Een twintigtal vensters belichten aparte thema’s aansluitend bij het desbetreffende hoofdstuk. Daarna volgt een bespreking van een twintigtal topstukken. Die worden door de voorafgaande bijdragen in het werk in de bredere historische en culturele context gesitueerd.
Het boek laat zien hoe onze kennis over Angkor doorheen de tijd tot stand kwam en hoe 19de-eeuwse koloniale perspectieven dat beeld lange tijd kleurden. De bijdragen getuigen van de verschuiving in de manier waarop het archeologisch onderzoek in Cambodja wordt uitgevoerd. Het ten dele door het oerwoud overwoekerde stadsgebied werd de afgelopen jaren immers opnieuw in kaart gebracht dankzij luchtkartering en lidar-onderzoek. Dat gaf een preciezer beeld van de omvang en het aantal mensen dat er ooit woonde. Angkor bleek veel meer dan alleen maar een religieus en monumentaal centrum. Het was de kern van een omvangrijk en complex stedelijk landschap dat minstens 1000 km² (!) omvatte. In deze uitgestrekte metropool bevonden zich woonwijken, kanalen, waterreservoirs en rijstvelden. Op haar hoogtepunt, in de 12de en 13de eeuw, woonden er waarschijnlijk 700.000 tot 900.000 mensen, die samen een van de grootste stedelijke samenlevingen van hun tijd vormden. De auteurs wijzen in hun bijdragen regelmatig op enig voorbehoud, omdat het archeologische onderzoek nog volop in ontwikkeling is. Het boek laat ook zien dat deze eeuwenoude site ons ook vandaag nog iets te vertellen heeft over waterbeheer, stedelijke organisatie en de langdurige wisselwerking van mensen met een veranderend landschap.
Een tijdtabel en een kaart vooraan, kleurenillustraties, waaronder sommige full page, in de tekst en achteraan noten en een literatuurlijst vervolledigen deze fraai uitgegeven catalogus die een nieuw licht werpt op de Zuidoost-Aziatische Khmer-cultuur en haar sites.