De minder bekende broer van Jack (voorw. Rachel Cusk; vert. Roos van de Wardt)

De Zuid-Afrikaanse Barbara Trapido (°1941) debuteerde in 1982, dus vrij laat, met de roman ‘De minder bekende broer van Jack’. De titel verwijst naar de schilderende broer van dichter William Butler Yeats. De adolescente en  ik-vertelster Katherine is de dochter van overbezorgde en “propere” methodistische ouders uit de Engelse middenklasse. Met haar hang naar stijl en goede smaak en haar intelligentie wekt ze de belangstelling van haar filosofie-professor Jacob (‘Jake’) Goldman. Deze tolerante Joodse intellectueel neemt haar zo goed als op in zijn gezin, bestaande uit zijn zeer knappe echtgenote Jane (“vastbesloten de rol van plattelandsechtgenote te spelen”) en hun zes kinderen. De sfeer is er een van slordige vrijheid, bohémien links-liberalisme, intellectuele en artistieke rijkdom en grofgebekte samenhorigheid, kortom zowat het tegendeel van wat bij haar thuis richtinggevend was. Haar fascinatie vertaalt zich in een verliefdheid op de oudste zoon Roger, een knappe en afstandelijke, snobistische jongeman en briljante student. Als er een einde komt aan hun geheime relatie, vertrekt Katherine ontgoocheld naar Italië, om er les te geven. Zij leert er Michele en de Italian way of life kennen. Na hun scheiding krijgt Katherine een kind dat kort na de geboorte sterft. Katherine is inmiddels dertig en keert gekwetst terug naar Londen en de Goldmans. Roger is inmiddels echtgenoot en vader en heeft zijn atheïsme voor het Rooms-katholicisme ingeruild. De rauwere Jonathan, een beginnend schrijver, wordt de minnaar van Katherine. Geleerd en gelouterd kijkt zij met een wereldwijzere en met een door het feminisme aangescherpte blik naar haar nieuwe familie. ‘De minder bekende broer van Jack’ is het “Bildungsverhaal” van een jonge en slimme vrouw,  gefascineerd door, en ook wel romantisch verlangend naar, artistiek en intellectueel “kapitaal” en naar de vrijgevochten nonchalance van de familie Goldman. Het is een briljant voorbeeld van Brits sociaal realisme met een vaak adembenemend spervuur van culturele en tijdgebonden verwijzingen en de daarbij horende humor. Voor een enthousiaste Rachel Cusk, die een voorwoord mocht schrijven, was dit debuut destijds “een kennismaking met de mogelijkheden van de moderne vrouwelijke vertelstem.”